Gazeta Lodz - Kolekcja Wiedźmin x Medicine pod lupą internautów. Sztuczna inteligencja czy błąd artysty?

Nowa kolekcja odzieży marki Medicine, stworzona na licencji CD PROJEKT RED i inspirowana światem Wiedźmina, wywołała intensywną dyskusję w polskim internecie. Projekt, zatytułowany "The Witcher x Medicine", miał być studium mrocznej atmosfery nadchodzącego dodatku do gry "Wiedźmin 3: Dziki Gon" – "Pieśni przeszłości". Jednak zamiast entuzjazmu fanów serii, twórcy spotkali się z falą krytyki i podejrzeń o wykorzystanie sztucznej inteligencji do generowania grafik.

Marka Medicine zaprosiła do współpracy trzech artystów: Bartka Kosowskiego, Annę Podedworną oraz Alka Morawskiego. Ich zadaniem było przeniesienie mroku wiedźmińskiego uniwersum na ubrania, akcesoria oraz elementy wyposażenia wnętrz. Oficjalny opis kolekcji głosił, że inspiracją jest region Letten, gdzie za spokojnym obliczem sielskiego krajobrazu skrywa się uśpione zło. Ta tematyka miała znaleźć odbicie w grafikach, które miały przenikać naturę i sekret.

Pierwsze reakcje internautów były podzielone. Część użytkowników wyrażała zachwyt nad estetyką kolekcji, przyznając, że sama koncepcja jest atrakcyjna nawet dla osób starszych niż typowy odbiorca merchandisingu gier wideo. Jednak z czasem na pierwszym planie pojawiły się uwagi dotyczące technicznej strony grafik. Użytkownicy sieci zaczęli wskazywać na liczne niedoskonałości, które ich zdaniem nie mogły powstać w procesie tradycyjnego projektowania.

Największe kontrowersje wzbudziła postać lutni widoczna na jednym z ubrań. Internauci zauważyli, że liczba strun na gryfie różni się od tej na korpusie instrumentu. Podobne nieprawidłowości wskazano przy innych elementach: medalion wilka miał nieprawidłowy kształt, miecze były krzywe, a szczegóły anatomiczne kruków – ptaków często pojawiających się w uniwersum Wiedźmina – budziły wątpliwości. Te błędy stały się podstawą do oskarżeń, że grafiki nie są dziełem człowieka, lecz wynikiem działania algorytmu AI.

Do sprawy odniósł się jeden z twórców grafik, komentując postawę internautów. Zwrócił uwagę na paradoks sytuacji: użytkownicy sieci, którzy zazwyczaj wierzą w najbardziej absurdalne teorie spiskowe, nagle okazują zaskakujący sceptycyzm wobec sztuki. Artysta skomentował to ironicznie, pytając: "Mówią hola piękny kawalerze, ale skąd mamy wiedzieć, czy nie kłamiesz? Pokaż coś więcej." W odpowiedzi na zarzuty zaprezentował inne ujęcia produktów, w tym medalion wilka o poprawnym kształcie. Zauważył, że dziwny wygląd widoczny na stronie firmy może wynikać z fizycznego zagięcia tkaniny podczas fotografowania, a nie z błędu w projekcie.

Inna autorka grafik również wtrąciła się do dyskusji, wskazując na problem komunikacyjny. Zwróciła uwagę, że odpowiedzienie komentującym na ich poziomie jest największą "zbrodnią" w internecie, ponieważ prowadzi do eskalacji konfliktu i utraty wiarygodności. Zamiast merytorycznej debaty, dochodziło do wzajemnych obrażania się, co utrudniało rzetelną ocenę pracy artystów.

Dyskusja dotyka głębszego problemu współczesnego rynku sztuki i designu: braku mechanizmów weryfikacji autentyczności dzieł. W erze, gdy algorytmy generatywne stają się coraz bardziej zaawansowane, granica między pracą człowieka a maszynową generacją staje się niedostrzegalna dla oka laika. Nie istnieją powszechnie akceptowane zabezpieczenia, cyfrowe podpisy czy hologramy, które mogłyby potwierdzić, że grafika powstała tradycyjnie. Wcześniej rozważano certyfikaty NFT jako rozwiązanie tego problemu, ale ten pomysł został odrzucony przez rynek ze względu na spekulacje i piramidy finansowe.

W rezultacie ocena pracy artysty opiera się obecnie wyłącznie na zaufaniu do jego osoby. To tworzy trudną sytuację: z jednej strony można oskarżyć twórcę o lenistwo lub brak kompetencji, z drugiej – udowodnienie, że grafika nie jest dziełem AI, jest praktycznie niemożliwe bez ujawnienia plików źródłowych. Artysta wskazał na absurdalność takiego żądania: wymagać od twórcy udostępnienia plików .psd to jak prosić dziennikarza o udostępnienie pliku .doc z tekstem artykułu. Brak takich plików nie jest dowodem na brak pracy, ale ich ujawnienie narusza prywatność i proces twórczy.

Warto zauważyć, że część wskazanych przez internautów "błędów" może wynikać z interpretacji artystycznej lub wad druku. Jednak w obliczu rosnącej dostępności narzędzi AI, każdy błąd anatomiczny czy nielogiczny detal jest natychmiast interpretowany jako dowód na generowanie obrazu przez maszynę. Sprawa kolekcji Medicine pokazuje, jak bardzo zmienił się stosunek do sztuki: wiara w ludzkie autorstwo zastępuje się weryfikowalnymi danymi, których jednak nie ma.

Dziennikarz działu Technologie w Grupie Spider’s Web komentuje sytuację jako przykład nowych czasów, nawiązując do chińskiego przekleństwa o życie w ciekawych epokach. Problem autentyczności w sztuce cyfrowej pozostaje nierozwiązany, a zaufanie do artysty staje się jedynym filarem, na którym opiera się wiarygodność jego pracy.

M.Stefanski--GL