Znak z przekreślonym GPS-em w Czechach. O co chodzi?
Na drogach w pobliżu praskiego lotniska Václava Havla pojawiły się nowe znaki z przekreślonym symbolem GPS. Czeskie władze informują, że mają one ostrzegać kierowców przed ślepym poleganiem na nawigacji podczas remontów. Sytuacja ta wynika z faktu, że organizacja ruchu zmienia się szybciej niż aktualizowane są mapy cyfrowe.
Na drogach dojeżdżających do międzynarodowego portu lotniczego im. Václava Havla w Pradze pojawiły się nowe znaki ostrzegawcze, które rzucają się w oczy kierowcom. Tablice zawierają standardowe ostrzeżenie o zmianie organizacji ruchu oraz wyraźnie widoczną ramkę z przekreślonym napisem "GPS". To sygnał dla kierowców, że na tym odcinku nie mogą polegać wyłącznie na wskazówkach cyfrowych nawigacji.
Zgodnie z informacjami przekazanymi czeskim mediom przez przedstawicieli Ministerstwa Transportu, głównym powodem wprowadzenia tych oznaczeń jest dynamiczny charakter prac budowlanych. W rejonie lotniska trwają remonty, w wyniku których organizacja ruchu może ulegać istotnym zmianom znacznie szybciej, niż są one aktualizowane w systemach nawigacyjnych. Część kierowców ignorowała tradycyjne znaki drogowe, kierując się wyłącznie wskazaniami ekranów, co prowadziło do niebezpiecznych sytuacji na drodze oraz dalszego pogorszenia płynności ruchu w miejscu, gdzie i tak były one ograniczone.
Nowe tablice mają więc służyć jako bezpośrednie ostrzeżenie: w tym konkretnym odcinku drogi nawigacja może być myląca. Czesi nie są jednak pierwotnymi twórcami tego rozwiązania. Podobne znaki ostrzegające przed ślepym zaufaniem do GPS-a wprowadzono już w 2011 roku, po serii poważnych incydentów. W tamtym okresie doszło do sytuacji, w których kierowcy ciężarówek wjeżdżali na wąskie uliczki miast, z których nie mogli się wycofać. Do najbardziej spektakularnego przypadku doszło wówczas z udziałem kierowcy z Indii, który podążając za wskazówkami nawigacji, wjechał na zamknięty odcinek autostrady, kończąc jazdę na rozjechaniu namiotu przygotowanego dla oficjeli na zaplanowane na kolejny dzień uroczyste otwarcie trasy.
Obecnie problem z wiarygodnością GPS-a nabiera nowego wymiaru. Wskazania nawigacji mogą być nieprecyzyjne lub wręcz fałszywe ze względu na trwającą wojnę w Ukrainie i towarzyszące jej działania hybrydowe prowadzone poza jej terytorium. W wielu rejonach Europy regularnie odnotowuje się zakłócanie sygnału satelitarnego. Dotyczy to zarówno tzw. spoofingu, czyli fałszowania sygnału w celu wskazania nieprawidłowej lokalizacji, jak i jammingu, czyli emisji silnego sygnału zagłuszającego uniemożliwiającego odbiór prawdziwych danych z satelit.
Zakłócenia te mogą wynikać również z funkcjonowania systemów ochrony elektronicznej przed dronami w pobliżu obiektów strategicznych. Problemy z działaniem systemów GPS są szczególnie widoczne w północnej Polsce, krajach bałtyckich (Estonia i Litwa) oraz na całym basenie Morza Bałtyckiego, gdzie domniemanym źródłem zakłóceń mają być rosyjskie instalacje w obwodzie królewieckim. W sezonie letnim wielu kierowców podróżujących nad polskie morze zgłaszało problemy z nawigacją, podobnie jak piloci samolotów i operatorzy dronów. Kłopoty z sygnałem GPS notują również kierowcy poruszający się przy wschodniej granicy kraju.
W rejonach narażonych na takie zakłócenia eksperci regularnie ostrzegają przed pełnym zaufaniem do technologii satelitarnej, sugerując posiadanie przy sobie papierowych map jako alternatywy w przypadku awarii lub dezorientacji systemu.
A.Walczak--GL