Nowa podstawa programowa z geografii od 2027 roku. Zmiany w liceach i technikach
Wprowadzenie nowej podstawy programowej z geografii dla szkół ponadpodstawowych zaplanowano na wrzesień 2027 roku. Reforma edukacyjna „Kompas Jutra” przewiduje zwiększenie liczby godzin w pierwszej klasie liceum do dwóch oraz zmianę priorytetów nauczania, kładąc nacisk na analizę współczesnych zagrożeń środowiskowych i społecznych.
Od września 2027 roku w szkołach ponadpodstawowych obowiązywać będzie nowa podstawa programowa z geografii. Reforma, będąca częścią edukacyjnego projektu „Kompas Jutra”, zakłada istotne zmiany w strukturze nauczania oraz priorytetach merytorycznych. Zgodnie z aktualnymi założeniami, w pierwszej klasie liceum uczniowie będą mieli dwie godziny geografii tygodniowo, podczas gdy w kolejnych dwóch latach nauki liczba ta spadnie do jednej godziny.
Obecny system nauczania geografii w liceach przewiduje jeden tydzień lekcyjny w pierwszej klasie, dwa w drugiej i jeden w trzeciej. Nowy projekt Instytutu Badań Edukacyjnych (IBE) wprowadza pojęcie „roku bazowego”. Oznacza to, że wszyscy uczniowie w pierwszej klasie realizują wspólną podstawę programową na poziomie podstawowym. Nauczanie na poziomie rozszerzonym rozpocznie się dopiero od drugiej klasy.
Głównym celem nowych założeń jest skupienie się uczniów na analizie zjawisk i procesów zachodzących we współczesnym świecie. Program ma wykraczać poza tradycyjną wiedzę o środowisku przyrodniczym, kładąc nacisk na rozumienie zależności między przyrodą, społeczeństwem a gospodarką. Wśród kluczowych zagadnień wymieniono m.in. zmiany klimatu, niedobory wody, transformację energetyczną oraz wykorzystanie nowych technologii.
Nowa podstawa programowa wprowadza również elementy praktyczne i technologiczne. Uczniowie będą pracować z mapami, danymi statystycznymi, zdjęciami satelitarnymi oraz geograficznymi systemami informacyjnymi (GIS). Ważnym składnikiem nauczania mają być doświadczenia edukacyjne, w tym obserwacje terenowe oraz przygotowywanie projektów dotyczących najbliższego otoczenia.
W zakresie rozszerzonym, który rozpocznie się od drugiej klasy, program zakłada pogłębianie wiedzy z budowy atmosfery, hydrosfery i litosfery, a także analizę procesów geologicznych. Nauczanie obejmie również tematykę konfliktów zbrojnych, globalizacji oraz przemian gospodarczych. Celem jest rozwijanie umiejętności prowadzenia badań terenowych, analizy danych oraz formułowania wniosków.
Łączna pula godzin przeznaczonych na przedmioty rozszerzone w liceum ma wynosić 21 godzin. Dyrektor szkoły otrzyma możliwość zwiększenia tej puli o dodatkową godzinę i decydowania o rozłożeniu zajęć w klasach od drugiej do czwartej.
Nowe podstawy programowe mają zacząć obowiązywać stopniowo. Początkowo obją one uczniów klas pierwszych liceów i techników, a kolejne roczniki będą przechodzić na nowe zasady w kolejnych latach. Obecnie dokumenty te znajdują się w fazie projektów, a ostateczny kształt zmian będzie zależał od zakończenia prac legislacyjnych.
G.Jozwiak--GL